‘In het tweede leerjaar kwamen er nieuwe meisjes in mijn klas. Ze sloten me uit bij spelletjes. Ze waren populair en algauw begonnen ook andere klasgenootjes mij te treiteren. Ik had een plekje op de speelplaats waar ik regelmatig alleen zat. Ik werd er niet met rust gelaten. Ik werd niet uitgenodigd op verjaardagsfeestjes en als er groepjes gevormd moesten worden, bleef ik als laatste over. Het resultaat was dat ik nog stiller werd en in mezelf gekeerd, … . ‘ (Nele, 28 jaar)
‘Ik voel nog altijd aantrekking tot mijn oude school. Alsof ik daar nog iets heb op te lossen. Mijn leven is daar blijven steken.’ (Dilges, 23 jaar)
‘In het vijfde leerjaar begon ik met zelfverminking. Als we nagels moesten kloppen of gewoon als niemand in de klas het zag, sloeg ik met de hamer op mezelf. Dat gaf opluchting. (…) Me snijden deed ik ook. Mijn armen staan vol littekens. Ik verberg ze want anders komen de vragen.’ (Liv, 21 jaar)
Pesten slaat diepe wonden. Bij de slachtoffers maar ook bij kinderen of jongeren die in de fout blijven gaan. Klasgroepen lijden onder de pestsfeer maar toch doen heel wat kinderen mee. Pesten zorgt er voor dat kinderen onzeker worden, hun talent verspelen en steeds dieper in de knoop geraken. Sommige slachtoffers raken hun pestpijn nooit meer kwijt. Sommige pestkoppen blijven steken in een spel van macht, dominantie en geweld.
Scholen die pestgedrag zo weinig mogelijk kansen willen geven, hanteren bij voorkeur een brede kijk. Pesten aanpakken betekent in dat geval dat leerkrachten, leerlingen en ouders hun verantwoordelijkheid kennen en willen opnemen. Het houdt in dat werk wordt gemaakt van preventie, probleemsignalering en gepaste vormen van remediëring. Zelfs disciplinering is geen taboe.
Directies, (zorg)leerkrachten en begeleiders die aan deze vorming willen deelnemen worden op weg gezet …
• … naar een scherpere kijk op het wat, hoe en waarom van (cyber-)pestgedrag bij lagere schoolkinderen;
• … om hun eigen school- en teamcultuur te bevragen en na te gaan op welke manier het welbevinden en de spontane zorg van kinderen en leraren voor elkaar kan worden versterkt;
• … om initiatieven uit te werken op klas- en schoolniveau die het welbevinden ten goede komen en pestgedrag minder kansen geven;
• … methodes te verkennen die toelaten om met leerlingen en klasgroepen die betrokken zijn bij pest- en geweldsituaties aan de slag te gaan;
• … op een gepaste manier met ouders in gesprek te gaan;
• … om hun eigen goede praktijk en hun vragen met elkaar te delen.
Van de deelnemers aan deze vormingstweedaagse wordt verwacht dat ze open staan voor een beleidsgerichte invalshoek en aan de slag willen gaan met de aangereikte info (schooleigen tussentijdse opdracht).
Inspiratiebronnen:
Deboutte, Gie (2009), Pesten en geweld op school. Handreiking voor een daadkrachtig schoolbeleid. Brussel: Departement Onderwijs en Vorming. [Gratis te downloaden via www.ond.vlaanderen.be/antisociaalgedrag of www.pestenengeweldopschool.be.]
Deboutte, G., Schuerman, E. & Neuts, M. (2010) Leven met een pestverleden. Focusreeks. Averbode: CEGO-Publishers.
Jochems, Peter (2010) Opvoeden in verbondenheid. Mechelen: Jeugd & Vrede.
